ns – 0/047 ** 0/825 گروه 4
**

نمایانگر معنیدار بودن در سطح خطای 01/0 وns عدم معنیدار بودن است
نتایج حاصل از مقایسه بین گروهها نشان داد که بیشترین مقـدارشوری و پتاسیم مربوط به گروه اول و کمترین مقدار آن مربوط به گـروه سـوم بـود و دو گـروه دوم و چهـارم بـا هـم تفـاوتمعنــیدار نداشــتند. بیشــترین مقــدار اســیدیته در گــروه دوم و کمترین مقدار آن در گروه چهارم بود و دو گروه اول و سوم بـاهم تفاوت معنیدار نداشتند. ازت، کـربن، مـواد آلـی و رس در گروه گونه چهارم بیشترین مقدار را داشتند، در حالیکه کمترین مقدار آنها در گروه گونه دوم بود. گروههای اول و سوم از نظـراین عوامل اختلاف معنیداری نداشتند. بیشترین مقدار سیلت در گروه اول و کمترین مقدار آنها در گروه سوم بود. بین گروه اول و دوم نیز اختلاف معنیداری مشاهده نشد. بیشترین مقدار شـندر گروه سوم و کمترین مقدار آن در گروه اول بود. گروه اول و دوم نیز اختلاف معنیداری با هم نداشتند. بیشترین مقدار درصد رطوبت اشباع در گروه چهارم و کمتـر ین مقـدار آن متعلـق بـهگروه دوم بـود . گـروه هـا ی دوم و سـوم از ایـ ن نظـر اخـتلافمعنیداری نداشتند. دو عامل ارتفـاع از سـطح دریـ ا و شـ یب در
۳۱
جدول 3. همبستگی پیرسون بین متغیرهای محیطی و محورهای 1 و 2CCA در منطقه مورد مطالعه
همبستگی محور 2 همبستگی محور 1 متغیر محیطی
ns 0/048 ** -0/832 PH (اسیدیته)
** 0/933 ns 0/258 EC (هدایت الکتریکی)
ns – 0/097 ** 0/837 O.C (کربن آلی %)
ns – 0/101 ** 0/822 O.M (ماده آلی %)
ns – 0/043 ns 0/232 CEC (ظرفیت تبادل کاتیونی)
ns 0/121 ns 0/037 (p.p.m. فسفر) P
ns 0/874 ns 0/074 (p.p.m پتاسیم) K
** -0/474 ** -0/581 (% شن) Sand
ns 0/005 ** 0/985 (% رس) Clay
** 0/641 ns 0/247 (% سیلت) Silt
ns – 0/1 ** 0/868 N (ازت %)
ns 0/233 ** 0/628 S.P. (رطوبت اشباع %)
ns 0/057 ns 0/206 B.D. (جرم مخصوص ظاهری 3g/m)
** 0/558 ns -0/261 Elv (ارتفاع از سطح دریا، متر)
ns 0/155 ** – 0/801 (% شیب) Slope
ns -0/115 ** 0/911 (جهت) Aspect
566928-140107گروه اول
گروه دوم
گروه چهارم
گروه سوم
شکل 2.دندروگرام حاصل از رستهبندی CCA مربوط به دادههای منطقه دیواندره.
( pH: اسیدیته ،N: ازت ،K: پتاسیم ،EC: هدایت الکتریکی ،SP: درصد رطوبت اشباع ،Clay: رس ،Silt: سیلت،
Sand: شن ،O.C: کربن آلی وO.M. : ماده آلی)
۳۲
جدول 4. مقایسه میانگین عوامل خاکی بین گروه گونههای اکولوژیک بهکمک آزمون توکی
گروه چهارم گروه سوم گروه دوم گروه اول متغیر محیطی
7/05c 7/3b 7/61a 1/33b pH
0/67b 0/61c 0/66b 0/79a EC
1/36a 0/997b 0/825c 0/91b OC
2/15a 1/59b 1/32c 1/68b OM
5/1a 14/77a 33/77a 25/57a CEC
72/88a 51/56a 54/16a 56/09a P
398/4b 349/9c 394/45b 463/68a K
36/33b 47/3a 29/75c 28/5c Sand
40/7a 32/65b 28/55c 33/61b Clay
29/96b 21/05c 39/7a 41/38a Silt
0/15a 0/1b 0/09c 0/11b N
52/79a 45/46c 44/59c 48/71b S.P
1/54a 1/14a 0/646a 1/21a B.D
1700c 2035b 2450a 2150b ارتفاع از سطح دریا
14/5c 18/65b 31a 20/35b شیب
شمال جنوب شرق شمال جهت
حروف مختلف نشاندهنده اختلاف معنیدار در سطح 95 درصد بین گروه گونههای اکولوژیک میباشد.
.
گروه دوم بیشترین و در گروه چهارم کمترین مقـدار را داشـتندولی بین گروههای اول و سوم اختلافی مشاهده نشد. گروههـایاول و چهارم در جهت شمالی قرار داشتند درحالیکه گروه دوم در جهت شرقی و گروه سـوم در جهـت جنـوبی قـرار داشـتند
(جدول 4).
بحث و نتیجهگیری
نت ایج نش ان داد ک ه چه ار گ روه اکولوژی ک در منطق ه م وردمطالعه قابل تفکیک اسـت و خصوصـیات فیزیکـ ی و شـ یمیایی
خ اک نق ش زی ادی در گس ترش ای ن گ روهه ای اکولوژی ک داشــتند. در واقــع، در کنــار عوامــل فیزیــوگرافی و اقلیمــی، خصوصیات خاک منطقه هم نقش زیـ ادی در رشـد و گسـترشگونههـا ی گیـ اهی دارنـد . گـروه گونـه اول شـامل گونـههـا ی
،Ferula hausknechtii H. Wolff ex. Rech ،Astragalus sp.
Glaucium contortuplicatum Boiss وRapistrum rugosum L. میباشد. یکی از عوامل مؤثر بر این گونهها هدایت الکتریکیاست. بالا بودن میزان هدایت الکتریکی احتمالاً بهعلـت حضـورعنصر پتاسیم میباشد که مقدارش بیشتر از سایر عناصر در ایـ ن گروه میباشـد . تـرنج زر و همکـاران (5) و رودی و همکـاران(14) در تحقیقات خود مشاهده کردند که هدایت الکتریکـ ی در تعیین گونههای اکولوژیک نقش مؤثری ایفا میکند. عامل دیگـرمؤثر بر این گروه پتاسیم است. پتاسیم جزو عناصر غذایی ماکرو است و مصرف آن در گیاهان پس از ازت بیشتر از سایر عناصـراست. مهمترین نقش آن در ساخت پـروتئ ین و تنظـ یم فتوسـنتزمیباشد. قربانی و همکاران (1387) در تحقیقات خود در منطقه کوهین قزوین به پراکنش Astragalus sp. بر روی خاکهای بـامقدار پتاسیم بالا اشاره کردهاند (23). محسـن نـژاد و همکـاران
۳۳
(1389) در تحقیقات خود در مراتع هراز آمل اعلام کردنـد کـه
.Astragalus sp در مناطقی که مقدار پتاسیم، هدایت الکتریکـ یو درصد رطوبت اشباع بیشتر باشد پراکنش بیشتری دارند (28).
گرگین کرجی و همکاران (1385) در مطالعات خود در سـارالکردستان بـه رشـد بیشـترFerula hausknechtii در منـاطق بـادرصد رطوبـت اشـباع بـالا اشـاره کـردهانـد (25). آذرنیونـد و همکــاران (2)، زارع چـ اهوکی (15) و پیـ ری صــحراگرد و همکاران (4) اعلام کردند که پتاسیم عامل مهمی در جداسـاز یجوامع گیاهی است. بافـت خـاک در ایـ ن گـروه بافـت سـیلتیمیباشد که نوع خاک گروه دوم نیز سیلتی میباشد. محتشمنیا و همکاران (27) به نقش سیلت در تفکیک گروههای گیاهی اشاره کردند. جعفـر ی و همکـاران (7) در مطالعـات خـود در مراتـعندوشن استان یزد مشاهده کردند که ارتباط ویژهای بین پتاسـ یم ،هدایت الکتریکی و بافت خاک و پـراکنش گونـه هـای مرتعـ یوجود دارد.
گــروه دوم نیــز هماننــد گــروه اکولوژ یــک اول بــر رویخـاکهــای ســیلتی قــرار دارد. گون ههــای ایــن گــروه شــاملAnthemis persica Boiss. ،Gundelia tournefortii L،
Thymus kotschyanus Boiss. وRheum ribes L. مـ یباشـد .مهمترین عامل در تفکیک این گروه اسـ یدیته اسـت . ایـ ن گـروهنسبت به سایر گروه ها بیشـتر ین میـ زان اسـ یدیته را داراسـت وگونههای موجود در این گروه بر روی خاکهایی بـاpH خنثـ یمتمایل به قلیایی استقرار پیدا کردهاند. ویرتانن و همکاران (47) اس یدیته را عام ل مهم ی در گس ترش جوام ع گی اهی معرف یکردهاند. مونیر و همکاران (42) نیز در مطالعـه اکوسیسـتمهـایبیابانی توانستند با استفاده از خصوصیات خاکی 25 توده گیـاهیرا گروهبندی کنند که مهمترین عامل مـوثر در ایـ ن گـروه بنـد یاسیدیته بوده است. ذوالفقاری کرباسک و همکاران (12) سـ یلت و اسیدیته را مهمترین عوامـل در جداسـازی تیـ پهـا ی گیـ اهیمعرفی کردهاند. این گروه کمتـر ین مقـدار عناصـر غـذایی را در اختیار دارد که بهنظر میرسـد مهمتـرین علـت آن بیشـتر بـودناسیدیته باشد. گونههای این گروه در ارتفاعات بالاتری نسبت به ۳۴
گونههای دیگر قرار گرفتهانـد و در شـیبهـا ی بیشـتر حضـوربیشتری داشتهاند. محتشمنیا و همکاران (1386) بهحضور بیشـترGundelia tournefortii و Thymus kotschyanus در ارتفاعات بالا در مراتـع اقل یـ د فـارس اشـاره کـردهانـد (27). معتمـد ی و همکاران (1392) در تحقیقات خود در مراتع خوی بـه حضـورThymus kotschyanus در ارتفاعـات بـالا بـا درصـد سـیلت و اسیدیته بیشتر و ماده آلی کمتر اشاره کردهاند (31). شـکراله ی و همکاران (1391) در تحقیقات خود در پلور آمل مشاهده کردند که Thymus kotschyanus در محدوده ارتفاعی 2200 تـا 2500متر و مناطق با شیب زیاد و اسیدیته بالا پراکنش دارند (19).
گـروه سـوم شـامل گونـههـا یOnobrychis andalanica Bornm. وAllium hirtifolium Boiss. است. مهمترین عامل در تفکیک گونههای این گروه، درصـد شـن اسـت. از طرفـ ی ایـ ن گروه کمترین مقدار شوری را دارد. خاک شنی بهعلـت خلـل وفرج درشتتر و آبشویی آسانتر کمتر در معرض شوری قرار میگی رد. ذوالفق اری و همک اران (1389) در تحقیقـات خ ود در آقتقه مراوه تپه گلستان به نقش درصد شن در رشدAllium sp.
اشاره کردند (12). تقـ یپـور و همکـاران (1387) در مطالعـاتخود در مراتع بهشهر، هدایت الکتریکی، بافت خاک، اسـ یدیته و ارتفاع از سطح دریا را مهمترین عوامل مؤثر بـر پـراکنش گونـه
Onobrychis cornuta اع لام کردن د (6). خ دری غریبون د و همکاران (11) درصد شن را در پراکنش گونههای مرتعی مـؤثردانست. محسن نژاد و همکاران (28) در تحقیقات خـود اعـلامکردند بافت سبک خاک که مقدار شـن بیشـتر ی در اختیـ ار دارد در تفکیک جوامع در مراتع نقش مهمی دارد. تأثیرپذیری بافـتخاک بر پراکنش گیاهان بهعلت تأثیر بـر م یـ زان رطوبـت خـاکاست (20). با توجه به سبک بودن بافـ ت خـاک، هرچـه میـ زان رس و سیلت افزایش یابد، بافت متعادل و جهت نفوذپـذ یری و نگهداری آب و موادغذایی مناسب خواهد شـد . فهیمـ ی پـور و همکاران (22) نیز در تحقیقات خود در مراتع طالقان بـه نقـشبافت خاک در گسترش جوامع اشاره کردند.
Achillea ، Echinops hausknechtii Boiss. گونـــه هـــای ،Stachys lavandulifolia Vahl. ،kellalensis Boiss. & Hausskn
وEryngium caucasicum Trautv. ،Phlomis kurdica Rech.f.
Euphorbia aucheri Boiss. گون هه ای ش اخص گ روه گون ه اکولوژبک چهارم هستند. عوامل مختلفی در گسترش و تفکیـ ک گونههای این گروه نقش دارند. یکی از این عوامـل ازت اسـت. ازت از عناصر ماکرو و مهمترین عنصر مورد نیاز گیاهان است و در بسیاری از واکنشهای شیمیایی گیاهان شرکت میکند. هی و همکاران (40) در مطالعات خود در چین ازت را مهمترین عامل تأثیرگذار بر گسترش جوامع اعلام کردند. عامل دیگر تأثیرگـذاربر این گروه کربن آلی است که نقش زیادی در رشد گونـه هـا یگیاهی دارد. جعفریان و همکاران (9)، هاردل و همکـاران (39) و بورمن و همکاران (34) در مطالعات خـود کـربن را یکـ ی از عوامل اصلی در تفکیک جوامع گیاهی عنـوان کـردهانـد . عامـلدیگر ماده آلی خاک است. ماده آلی نقش زیادی در حاصلخیزیخاک دارد.

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

در واقع در تفکیـ ک گـروه گونـه اکولوژیـ ک چهـارم بخـششیمیایی خاک نقش پر رنگی بر عهده دارد. نقش بیوشـ یمیایی در ایجاد بستر مناسب برای فعالیت میکروارگانیسمها، نقش شیمیاییافزایش عناصر غذایی و نقش فیزیکی در افزایش کلوئیدهای آلیخاک، افزایش سطح ویژه و افزایش ظرفیت تبادلی خـاک، بهبـودساختمان و افزایش ظرفیت نگهداری آب و بهبود شرایط فیزیکیخاک از اثرات مثبت ماده آلی خاک مـ ی باشـد (16). ایـ ن گـروهنسبت به سایر گروهها کمترین مقدار اسیدیته را دارا بود و شـا ید همین مسئله کمک زیادی به افزایش عناصر غذایی در این گـروهنموده است. در تحقیقی اعلام شد که در رویشگاههایی که میـ زان مواد آلی خاک بیشتر است اسیدیته خاک کمتر و مواد آلی در اثـرفساد و پوسیدگی اسـ یدیته خـاک را کـاهش و خـاک را اسـیدیمیکنند (3). محسن نژاد و همکاران (1389) در تحقیقـات خـوددر مراتع هراز آمل اعلام کردند که ازت، ماده آلی، کـربن آلـی و جهت جغرافیایی مهمتـر ین عوامـل مـؤثر بـر پـراکنشStachys lavandulifolia هستند (28). آذرنیوند و همکاران (2) ماده آلی و نیتروژن را در پراکنش گونههـا ی گیـ اهی مـؤثر دانسـتند. عوامـلدیگری که در تفکیک این گروه نقش دارند درصد رس و درصد رطوبت اشباع میباشد. محتشمنیا و همکـاران (1386) در مراتـعاقلی د ف ارس مش اهده کردن د ک ه Euphorbia sp. و Stachysinflate بر روی خاکهای رسـ ی پـراکنش بیشـتر ی دارنـد (27).
گرگین کرجی و همکاران (25) رس و درصد رطوبـت اشـباع رامهمترین عوامل مؤثر بر پـراکنش گونـههـا ی مرتعـ ی در سـارالکردستان اعلام کردند. جعفری و همکاران (7) بافت، ماده آلـ ی و درصد رطوبت اشباع را مهمترین عوامل تفکیک جوامع گیاهی در مراتع معرفی کردند. راگل و همکاران (45) و اومـر و همکـاران(44) به نقش شوری، رطوبت و موادغذایی در پـراکنش پوشـشگیاهی اشاره کردهاند.
گویلی کیلانه و وهابی (26) رس، کربن آلی و مواد آلی را در تفکیک رویشگاههای مرتعی زاگرس مؤثر دانستند. کیا و همکاران (24) ماده آلی، ازت و بافت خاک را بر طبقهبندی گروه گونههایاکولوژیک بسیار مؤثر دانستهاند. گونههای ایـ ن گـروه در جهـتشمالی منطقه مورد مطالعه قرار گرفتهاند. گـو یلی و وهـاب ی (26) در تحقیقات خود در مراتع فریدونشهر به نقش عناصر غذایی و خاکهای حاصلخیز و میردیلمی و همکـاران (32) در مـراوه تپـهاستان گلستان به نقش جهت حغرافیایی و درصد رس در افزایش رشد Phlomis persica اشـاره کـردهانـد . جعفریـ ان و همکـاران(1390) در مطالعات خود در مراتع سرخده سمنان اعـلام کردنـدگونههای جنس Eryngium در مناطقی که میزان کربن آلی، مـادهآل ی، ازت و درص د رس بیش تر و ش یب کمت ر باش د پ راکنش بیشتری دارند (9). طاطیان و همکاران (1390) در مطالعات خود در مراتع استان قم به حضور بیشتر Echinops sp. در مکانهای با اسیدیته و سیلت کمتر اشـاره کـردهانـد (20). گـرگ ین کرجـ ی و همکــاران (1385) در مطالعــات خــود در ســارال کردســتان بــهپراکنش تیـ پ Eryngium – Achilla بـر روی منـاطق ی بـا درصـدسیلت پایین اشاره کردهاند (25).
لازمه مـد یریت و بهـره بـرداری پایـ دار از یـ ک اکوسیسـتمشناخت اجزای اصلی آن، بررسی روابـط بـین آنهـا و شـناختتنگناهای آن اکوسیسـتم اسـت کـه ایـ ن مسـئله جـز بـا کمـک
۳۵
اکولوژی امکانپذیر نیسـت . ویژگـ یهـا ی فیزیکـ ی و شـ یمیاییخــاک در رابطــه بــا پوشــش گ یــاهی باعــث تنــوع و پــراکنش جغرافیایی گستره گیاهان میشوند. وجود رابطـه تنگاتنـگ بـین عوامل محیطی و پوشش گیاهی موجب میشود که استقرار یـ ک جامعه گیاهی ویژه محدود یا گسترش یابد (4). با توجه به نقش مهم گیاهان در تعادل اکوسیسـتم هـای مختلـف و اسـتفادههـایمختلفی که بشـر بـهطـور مسـتقیم یـا غیرمسـتقیم از آنهـا دارد،ضرورت شناخت روابط بین گیاهان و عوامل محیطی بـه منظـورحفظ گیاهان و ثبات رویشگاه آنها امری اجتنابناپذیر است. در
منابع مورد استفاده
حقیقت ایـن شـناخت در اصـلاح و احیـای مراتـع مفیـد واقـعمیگردد و از این طریق میتوان مسایل بسیاری از قبیل ایـن کـهچه گونههایی در یک منطقه سازگارند و در شرایط یکسان کدام گونه پراکنش بیشتری دارد را درک کرد (20). باتوجه بـه اینکـههر گونه گیاهی نیازهای اکولوژیکی و دامنه بردبـار ی مشخصـ ینسبت به خصوصیات خاک دارد و خصوصیات خاک هم نقـشزیادی در گسترش جوامع دارند امید اسـت ایـ ن تحقیـ ق بتوانـدباعث توجه و مطالعه بیشتر در منطقه مورد مطالعه گردد و بتوان در اصلاح و احیا پوشش گیاهی از آنها استفاده کرد.
اردکانی، م. ح. 1384. بومشناسی. انتشارات دانشگاه تهران. چاپ ششم. 340 ص.
آذرنیوند، ح.، م. جعفری، م. ر. مقدم، ع. جلیلی و م. ع. زارع چاهوکی. 1382. بررسی تاثیر خصوصیات خاک و تعییرات ارتفاع بـرپراکنش دو گونه درمنه) (Artemisia) مطالعه موردی: مراتع مناطق وردآورد، گرمسـار و سـمنان). منـابع طب یعـ یایـ ران56(1و2):
.93-100
پوربابائی، ح.، م. حیدری و ع. صالحی. 1389. گروه گونههای اکولوژیک در رابطه با عوامل محیطی در جنگلهای منطقه قلارنـگ،استان ایلام. زیست شناسیایران، 23(4): 519-508.
پیری صحراگرد، ح.، ح. آذرنیوند، م. ع. زارع چاهوکی، ح. ارزانی و س. قمی. 1390. بررسـ ی عوامـل مح یطـ ی مـؤثر بـر پـراکنشجامعههای گیاهی حوزه آبخیز طالقان میانی. مرتعوآبخیزداری64(1): 11-1.
ترنجزر، ح.، ق. م. زاهدی، م. جعفری و ح. زاهدیپور. 1390. رابطه بین جوامع گیـاهی و متغیرهـای فیزیکـی و شـیمیایی خـاک
(مطالعه موردی: کویر میقان اراک). تحقیقات مرتع و بیابانایران18(3): 394-384.
تقیپور، ع.، م. مصداقی، غ. ع. حشمتی و ش. رستگار. 1387. اثر عوامل محیطی بر پراکنش گیاهان مرتعی در منطقه هـزار جریـ ببهشهر. (مطالعه موردی: مراتع سرخ گریوه). علومکشاورزیومنابعطبیعی15(4): 205-195.
جعفری، م.، س. ا. جوادی، م. ع. باقرپور زارچی و م. طهمورث. 1388. بررسی روابط پوشـش گ یـ اهی بـا بعضـی از خصوصـ یات خاک در مراتع ندوشن استان یزد.مرتع3(1): 40-29.
جعفری، م.، م. ع. زارع چاهوکی ،ح. آذرنیوند، ن. باغستانی میبدی و ق. زاهدی امیری. 1381. بررسی روابط پوشش گیاهی مراتـعپشتکوه استان یزد با خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک با استفاده از روشهای تجزیه و تحلیل چند متغیره. مجله منابع طبیعیایران55(3): 432-419.
جعفریان، ز.، آ. کریمزاده، ج. قربانی و م. اکبرزاده. 1390. شناسایی گروه گونههـای اکولوژیـک و عوامـل محیطـی مـؤثر بـر آنهـا.
محیط شناسی37(59): 88-77.
10.حقیان، ا.، ج. قربانی، م. شکری و ز. جعفریان. 1388. تعیین سهم خصوصیات خاک و توپـوگرافی در تشـر یح پـراکنش گ یـ اهی در بخشی از مراتع ییلاقی البرز مرکزی، مرتع3(1): 68-53.
۳۶
11.خدری غریبوند، ح. ا.، ق. دیانتی تیلکی، م. مصداقی، ه. سهرابی و م. سرداری. 1388. تاثیر خصوصـیات خـاک، جهـت شـیب وارتفاع بر پراکنش گونه کافوری در منطقه دوتو- تنگ صیاد استان چهارمحالوبختیاری. مرتع3(3): 370-357.
12.ذوالفقاری کرباسک، ف.، ا. پهلوانروی، ا. فخیره و م. جباری. 1389. بررسی رابطه عوامل محیطی بـا پـراکنش پوشـش گیـاهی درحوزه آبخیز آقتقه. تحقیقات مرتعوبیابان ایران17(3): 444-431.
13.رحیمی، و. 1386. بررسی تنوع زیستی گونههای گیاهی در جنگلهای دستخورده و تقریبا بکر آرمرده، بانه، کردستان. پایـ اننامـه کارشناسیارشد، دانشکده منابع طبیعی دانشگاه گیلان. 75 ص.
14.رودی، ز.، ح. جلیلوند، و ا. اسماعیلزاده. 1391. اثر عوامل خاکی در پراکنش گـروه هـا ی بـوم شـناختی گ یـ اهی. مطالعـه مـوردی:
ذخیرهگاه جنگلی شمشاد سیسنگان. زیستشناسیگیاهی4(13): 56-39.
15.زارع چاهوکی، م. ع. 1385. مدلسازی پراکنش گونهها در مناطق خشک و نیمـه خشـک . رسـاله دکتـری. دانشـکده منـابع طبیعـ یدانشگاه تهران. 180 ص.
16.زارع چاهوکی، م. ع.، آ. زارعی و م. جعفری. 1391. مطالعه ارتباط برخی عوامل محیطی با پراکنش پوشش گیاهی در مراتع دنبلیـ د طالقان. پژوهشهایآبخیزداری94: 73-65.
17.زارعی، آ.، م. ع. زارع چاهوکی، م. جعفری، ح. باقری و ا. علیزاده. 1389. تعیین ویژگیهای خاک مؤثر بر پراکنش پوشـش گیـاهیمراتع منطقه کوه نمک استان قم. مرتع4(3): 421-412.
18.زهتابیان، ق.، م. ک. کیانیان و آ. صالحپور جام. 1387. بررسی عوامل محیطی مؤثر بر استقرار و گسترش گیاهـان بـا بهـرهگیـ ری از تجزیه و تحلیل چندمتغیره (مطالعه موردی: اراضی مرطوب جنوب دریاچه نمک کاشان). منابع طبیعیایران61(2): 499-487.
19.شکرالهی، ش.، ح. ر. مرادی، و ق. ع. دیانتی تیلکـ ی. 1391. بررسـ ی برخـ ی عوامـلمحیطـ ی مـؤثر بـر رویشـگاه آویشـن کـوه ی
(Thymus kotschyanus Bois) در مراتع ییلاقی پلور. گیاهوزیستبوم8(30): 87-69.
20.طاطیان، م. ر.، ع. ر. ذبیحی، ر. تمرتاش و م. شعبانی. 1390. تعیین گونههای گیاهی معرف برخی خصوصیات خاک در مراتع کـوهنمک قم با استفاده از تکنیک رستهبندی.محیطشناسی37(58): 28-21.
21.علیاحیایی ،م. و ع . بهبهانیزاده. 1372. شرح روشهای تجزیه شیمیایی خاک (جلد اول). مؤسسه تحقیقات آب و خاک. نشـریهشماره 893، 128 صفحه.
22.فهیمیپور، ا.، م. ع. زارع چاهوکی و ع. طویلی. 1389. بررسی ارتباط برخی گونههای شاخص مرتعی با عوامـل محیطـی (مطالعـهموردی: بخشی از مراتع طالقان میانی). مرتع4(1): 32-23.
23.قربانی، م.، م. گرجی، ح. آذرنیوند، ح. ارزانی و ت. رمک معصـوم ی. 1387. بررسـ ی نقـش ویژگـ یهـا ی خـاک ،پسـت یوبلنـد ی وزمین شناسی در پراکنش پوشش گیاهی منطقه کوهین قزوین. (مطالعه موردی: حوزه آبخیز آبادین). علومومهندسـ یآبخیـ زداریایران5(2): 10-1.
24.کیا، ف.، ع. طویلی، و س. ا. جوادی. 1390. بررسی رابطه پراکنش چند گونه مرتعی با برخی عوامل محیطـی در منطقـه چهـاربـاغاستان گلستان. مرتع5(3): 301-292.
25.گرگین کرجی، م.، پ. کرمی، م. شکری و ن. صفائیان. 1385. بررسی ارتباط برخـی گونـه هـا ی شـاخص مرتعـی بـا خصوصـیات فیزیکی و شیمیایی خاک (مطالعه موردی: زیرحوزه فرهادآباد در منطقه سارال کردستان). پژوهش و سازندگی73: 132-126.
26.گویلی کیلانه، ا. و م. ر. وهابی. 1391. تأثیر برخی خصوصیات خاک بر پراکنش پوششگیاهی مراتع زاگرس مرکزی ایران. علوم و
۳۷
فنون کشاورزیومنابع طبیعی. علومآب و خاک16(59): 258-245.
27.محتشمنیا، س.، ق. زاهدی، ح. ارزانی. 1386. مطالعه پوششگیاهی مراتع نیمهاستپی اقلیـ د در اسـتان فـارس در ارتبـاط بـا عوامـلادافیکی و فیزیوگرافی. علوم کشاورزیومنابع طبیعی14(6): 123-111.
28.محسننژاد اندواری، م.، م. شکری، س. ح. زالی و ز. جعفریان. 1389. بررسی اثر ویژگیهای خاک و عوامل فیزیوگرافی بر توزیـعجوامع گیاهی ( مطالعۀ موردی: مراتع ییلاقی بهرستاق هراز.مرتع4(2): 275-262.
29.مختاری. ا. 1386. بررسی ارتباط بین برخی از خصوصیات خاک و پراکنش گونههای مرتعی. پایاننامه کارشناسـ ی ارشـد . دانشـگاهعلوم کشاورزی ومنابع طبیعی گرگان. 77 ص.
30.مصداقی، م . 1380. توصیف و تحلیل پوشش گیاهی (ترجمه )، انتشارات جهاددانشگاهی مشهد ،287 ص.
31.معتمدی، ج.، ف. علی لو، ا. شیدای کرکج، ف. کیوان بهجو و ر. قریشی. 1392. بررسی ارتباط عوامل محیطی و شـدت چـرا ی دامبا پوشش گیاهی در اکوسیستمهای مرتعی خوی. حفاظتزیستبومگیاهان1(3): 90-73.
32.میردیلمی، س. ز.، غ. ع. حشمتی، ح. بارانی و ی. همتزاده. 1391. عوامل محیطی مؤثر بر پراکنش تیپهای رویشی مراتع کچیک مراوه تپه. تحقیقات مرتع و بیابان19(2): 343-333.
33.Baruch, Z. 2005. Vegetation-environment relationships and classification of seasonal savannas in Venezuela. FloraMorphology, Distribution, Functional Ecology of plants 200: 49-64.
34.Bornman, T. G., J. B., Adams and G .C. Bate. 2008. Environmental factors controlling the vegetation zonation patterns and distribution of vegetation types in the Olifants Estuary. South African Journal of Botany 74: 685-695.
35.Bremner J. M. 1996. Nitrogen-total. PP. 1085-1122. In: Sparks D. L. (Eds.), Methods of Soil Analysis. Part 3, Chemical Methods. Am. Soc. of Agron., Madison, WI.
36.Brosofske, K .D, J Chen and T. R. Crow. 2001. Under story vegetation and site factor: implication for a managed Wisconsin landscape, Forest Ecology and Management 146: 75-87.
37.Comin, F. 2005. Multivariate analysis of semi-arid vegetation of southern Spain. CSIS, Journal of Arid Environment 65: 42- 60.
38.Garcia, M., F. Montane, J. Pique and J. Retana. 2007. Over story structure and topographic gradients determining diversity and abundance of under story shrub species in temperate forests in Spain. Forest Ecology and Management 242: 391-397.
39.Hardtle, W., B. Redecker, T. Assmann and H. Meyer. 2006. Vegetation responses to environmental conditions in floodplain grassland: requisites for preserving plant species diversity Basic and Applied Ecology 7(3): 280-288.
40.He, M. Z., J. G. Zheng, X. R. Li, Y. L. Qian. 2007. Environmental factors affecting vegetation composition in the Alxa Plateau, China . Journal of Arid Environments 69(3): 473-489.
41.Lu T., K. M. Ma, W. H. Zhang and B. J. Fu. 2006. Differential responses of shrubs and herbs present at the upper Minjiang River basin (Tibetan plateau) to several soil variables. Journal of Arid Environment 67(3): 373-390.
42.Monier, M., A. E. Ghani and A. H. Marei. 2006. Vegetation associates of the endangered Randonia africana and its soil characteristics in an arid desert ecosystem of western Egypt Acta Botanica Croatica 65(1): 83-99.
43.Olsen, S. R., C. V. Cole, F. S. Watanabe and L. A. Dean. 1954. Estimation of Available Phosphorus in Soils by Extraction with Sodium Bicarbonate. U. S. Department of Agriculture Circular No. 939. Banderis, A. D., D. H. Barter and K. Anderson. Agricultural and Advisor.
44.Omer, L. S. 2004. Small-scale resource heterogeneity among halophytic plant species in an upper salt marsh community. Aquatic Botany 78: 337-348.
45.Rogel, J. Á., R. O. Silla and F. A. Ariza. 2001. Edaphic characterization and soil ionic composition influencing plant zonation in a semiarid Mediterranean salt marsh Geoderma 99: 81-98.
46.Soil Survey Staff. 1984. Procedures for collecting soil samples and methods of analysis for soil survey. Soil Survey Investigations Rep. No. 1. USDA-SCS Agricultural Handbook, 436 pp.
47.Virtanen, R., J. Oksanen, L. Oksanen and V. Y. Razzhivin. 2006. Broad-scale vegetation- environment relationships in Eurasian high-latitude areas. Journal of Vegetation Science 17(4): 519-528.


پاسخ دهید